คลองลัดโพธิ์ แห่งพระมหากรุณาธิคุณ

ใต้ร่มพระบารมี
ช่างภาพ: 

คลองลัดโพธิ์ เป็นคลองที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว มีกระแสพระราชดำรัสถึง เมื่อวันที่ 4 ธ.ค.49 ว่า เป็นสถานที่ตัวอย่างของการบริหารจัดการน้ำที่ต้องการความรู้เรื่องเกี่ยวกับ เวลาน้ำขึ้นน้ำลง หากบริหารจัดการให้ถูกต้องจะสามารถแก้ปัญหาน้ำท่วมได้

คลองนี้อยู่ในพื้นที่จังหวัดสมุทรปราการ และกรุงเทพมหานคร บริเวณ ตำบลทรงคนอง อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ เดิมทีมีลักษณะตื้นเขิน ต่อมาได้จัดสร้างเป็นโครงการตามแนวพระราชดำริ เป็นการบริหารจัดการน้ำเพื่อแก้ปัญหาน้ำท่วมกรุงเทพมหานคร โดยยึดหลักการ "เบี่ยงน้ำ" (Diversion) ภายใต้การดูแลของหน่วยงานหลัก 3 หน่วยงาน คือกรมชลประทาน กรุงเทพมหานคร และคณะกรรมการพิเศษ เพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ (กปร.) มีหลักการ คือจากสภาพของแม่น้ำเจ้าพระยาเดิม ที่มีลักษณะไหลวนคดเคี้ยวบริเวณรอบพื้นที่บางกระเจ้านั้น มีความยาวถึง 18 กม. ทำให้การระบายน้ำที่ท่วมพื้นที่ชั้นในของกรุงเทพมหานครเป็นไปได้ช้า ไม่ทันเวลาน้ำทะเลหนุน พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว จึงมีพระราชดำริให้พัฒนาใช้คลองลัดโพธิ์ ซึ่งเดิมมีความตื้นเขิน มีความยาวราว 600 เมตร ให้ใช้ระบายน้ำที่หลากและน้ำที่ท่วม ทั้งสองฝั่งของแม่น้ำเจ้าพระยาลงสู่ทะเลทันที ในช่วงก่อนที่น้ำทะเลหนุน

ส่วนสะพานภูมิพล 1 และสะพานภูมิพล 2 เป็นโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯให้ก่อสร้างขึ้น เมื่อพ.ศ.2538 เพื่อเป็นโครงข่ายถนนรองรับ การขนถ่ายลำเลียงสินค้าจากท่าเรือกรุงเทพ ต่อเนื่องไปจนถึงพื้นที่อุตสาหกรรมในจังหวัดสมุทรปราการ และภูมิภาคอื่นๆของประเทศ เพื่อมิให้รถบรรทุกวิ่งเข้าไปในตัวเมืองหรือทิศทางอื่น อันเป็นสาเหตุของการจราจรติดขัดโดยรอบ ทั้งสองสะพานเป็นสะพานขึงเคเบิลคู่ เชื่อมต่อระหว่างถนนพระราม 3 ถนนปู่เจ้าสมิงพราย และถนนสุขสวัสดิ์ บริเวณแยกพระประแดง ที่ช่วยให้การเดินทางจากฝั่งธนบุรีสู่ฝั่งพระนครมีความสะดวกรวดเร็ว ประหยัดเงินและเวลาได้มาก

เมื่อวันที่ 24 พฤศจิกายน 2553 เวลา 16.30 น. พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เสด็จพระราชดำเนินโดยรถพระที่นั่ง พร้อมด้วย สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี จากอาคารเฉลิมพระเกียรติ โรงพยาบาลศิริราช ไปยังท่าเทียบเรือสมาคมศิษย์เก่า คณะแพทยศาสตรศิริราช ประทับเรือพระที่นั่งอังสนา ที่กองทัพเรือจัดถวาย เสด็จพระราชดำเนินทางชลมารค จากโรงพยาบาลศิริราช ไปยังคลองลัดโพธิ์ ทรงเปิดประตูระบายน้ำคลองลัดโพธิ์ และทรงเปิดสะพานภูมิพล 1 และ ภูมิพล 2 อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ

การเสด็จพระราชดำเนินทางชลมารคครั้งนั้น ถือเป็นครั้งประวัติศาสตร์อีกครั้ง เนื่องจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ยังทรงพักฟื้นพระวรกายอยู่ที่โรงพยาบาลศิริราช และนับเป็นครั้งแรกที่เสด็จฯออกเป็นระยะทางไกล โดยมีการถ่ายทอดสดผ่านสถานีโทรทัศน์ทุกช่อง ประชาชนทั้งไกลและใกล้ มาเฝ้าฯรับเสด็จ รอชมพระบารมีกันอย่างเนืองแน่น ต่างพากันตื่นเต้นดีใจและปลาบปลื้มในพระมหากรุณาธิคุณของ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เนื่องจากสมัยก่อน พื้นที่บริเวณดังกล่าวเกิดน้ำท่วมทุกปี อีกทั้งการจราจรติดขัดอย่างมาก ภายหลังที่กรมทางหลวงชนบทดำเนินการตามพระราชดำริ ปัญหาต่างๆหมดไป อีกทั้งมีการตกแต่งภูมิทัศน์โดยรอบอย่างสวยงาม

พื้นที่ใต้สะพานส่วนหนึ่งจัดเป็นพิพิธภัณฑ์สะพานภูมิพล ตั้งอยู่ภายในสวนสุขภาพลัดโพธิ์ ของกรมทางหลวงชนบท กระทรวงคมนาคม ภายในจัดแสดงพระอัจฉริยภาพของ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว 4 ด้าน ได้แก่ ด้านการคมนาคม ด้านการพัฒนาและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ด้านเชิงช่างและสถาปัตยกรรม และด้านการพัฒนาแหล่งน้ำเพื่อการเกษตร ผ่านจอคอมพิวเตอร์ และมีส่วนการแสดงวีดีทัศน์โครงการพระราชดำริเกี่ยวกับการก่อสร้างสะพานภูมิพล 1 และสะพานภูมิพล 2

นอกจากนี้ยังมีประติมากรรมสำคัญอีก 2 แห่งที่ตั้งอยู่บนสะพาน คือ เหนือเกล้า เป็นประติมากรรมรูปหยดน้ำ ส่วนบนเป็นอุณาโลมสีทอง อันเป็นสัญลักษณ์แทนองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ล้อมรอบด้วยยอดแหลมด้านล่าง อันเป็นสัญลักษณ์แทนพสกนิกรชาวไทย และพระบริบาล เป็นประติมากรรมรูปใบเสมาบนดอกบัว ยอดบนสุดเป็นรูปอุณาโลม ซึ่งหมายถึงหยดน้ำพระราชหฤทัยของ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ใบเสมาใต้อุณาโลม หมายถึง พระบารมีที่แผ่ปกทั่วขอบขัณฑสีมาของประเทศไทย ส่วนฐานดอกบัว หมายถึงการโอบอุ้มจรรโลงเพื่อประชาชนประสบแต่ความสุขและความเจริญก้าวหน้า ...ทรงเหนื่อยยากตรากตรำพระวรกายมากมายเพื่อให้เราคนไทยทุกคนอยู่อย่างสุขสบายใต้ร่มพระบารมี ขอพระองค์ทรงมีพระพลานามัยแข็งแรง ทรงเจริญพระชนมายุยิ่งยืนนานเทอญ